Rodzajnik 'a/an'

Spis treści:

  1. Wstęp
  2. Typy rodzajników i ich funkcja
  3. Rzeczowniki policzalne i niepoliczalne
  4. Stosowanie rodzajnika 'the'
  5. Rodzajnik 'the' - wymowa
  6. Stosowanie rodzajnika 'a/an'
  7. Rodzajnik 'a/an' - wymowa
  8. Stosowanie some, any i brak rodzajnika
  9. Rodzajniki - trudniejsze przypadki
  10. Wyjątki i dodatkowe reguły

 

Stosowanie rodzajnika 'a/an'

Omówimy teraz szczegółowo przypadki, w których stosować będziemy rodzajniki nieokreślone 'a/an':

  1. Kiedy mówimy o pojedynczej osobie lub przedmiocie, kiedy nasz rozmówca nie wie, którą z osób lub rzeczy mamy na myśli lub kiedy nie ma znaczenia o której konkretnie rzeczy lub osobie mówimy:
  • My sister is going out with a Spaniard. [Moja siostra chodzi z Hiszpanem] - rozmówca nie wie, o którego hiszpana konkretnie chodzi.
  • Can I borrow a pencil? [Czy mogę pożyczyć ołówek?] - nie ma znaczenia, który ołówek konkretnie.
  • She lives in a block of flats. [Ona mieszka w bloku]
  1. Kiedy mówimy o każdym przedstawicielu danej klasy bądź grupy (zawodowej, zwierząt, ludzi, etc.):
  • A firefighter must be brave [Strażak musi być dzielny] - każdy strażak musi.
  • A puma can run very fast. [Puma potrafi szybko biegać] - każda puma potrafi.
  • A brand new car must be clean. [Nowy samochód musi być czysty]
  1. Kiedy osoby lub przedmioty klasyfikujemy za pomocą czasownika lub spójnika 'as' używamy rodzajnika 'a/an' do określenia klasy bądź grupy, do której dana osoba lub przedmiot należą:
  • He is a policeman. [On jest policjantem] - nie He is policeman.
  • I want to become an actor. [Chcę zostać aktorem] - nie I want to become actor.
  • He was a good man all his life. [Był dobrym człowiekiem przez całe życie]
  • You can use this cup as an ashtray. [Możesz użyć tej filiżanki jako popielniczki] - nie You can use this cup as ashtray.
  • It cannot be used as a means of transport. [Nie może być użyty jako środek transportu.]
  1. Rodzajniki a/an są zazwyczaj stosowane jedynie z rzeczownikami policzalnymi w liczbie pojedynczej (takie było zresztą pierwotne znaczenie słów a i an - oznaczały one po prostu 'jeden']. W liczbie mnogiej i z czasownikami niepoliczalnymi stosujemy ich odpowiedniki czyli some, any lub nie stosujemy żadnego rodzajnika:
  • We have met some very interesting people. [Spotkaliśmy parę bardzo interesujących osób] - nie We have met a very interesting people.
  • Have you got any cigarettes? [Czy masz jakieś papierosy?] - nie Have you got a cigarettes.
  • Businessmen usually work a lot. [Biznesmeni zazwyczaj dużo pracują] - nie A buisnessmen...
  • There is still some milk left. [Ciągle zostało trochę mleka.] - nie, there is still a milk left.
  • Wine is made of grapes [Wino robi się z winogron] - nie A wine is made of grapes.
  1. Rodzajników a/an nie używa się z samym tylko przymiotnikiem (bez rzeczownika):
  • She is a beautiful girl. [Jest piękną dziewczyną.]
  • She is beautiful. [Jest piękna.]
  • She is a beautiful.
  1. Rodzajników a/an nie używamy razem z zaimkami dzierżawczymi (possesives). Możliwe jest za to stosowanie konstrukcji a/an ... of mine/yours/hers etc.:
  • He's my friend. [Jest moim przyjacielem]
  • He's a my friend.
  • He's a friend of mine. [Jest moim przyjacielem]

Rodzajniki a/an - wymowa

Dzwięku nie wymawia się zazwyczaj przed samogłoskami stąd kiedy rodzajnik poprzedza wyraz rozpoczynający się na samogłoskę występuje on zawsze w formie an .
Wybór rodzajnika jest tu zależny od wymowy wyrazu nie zaś od jego pisowni, kiedy zatem wyraz wymawiamy zaczynając od samogłoski stosujemy rodzajnik 'an' pomimo iż w pisowni wyraz zaczyna się spółgłoską.
Przykładowo:

  • an hour
  • an MP

Podobnie kiedy wyraz w pisowni zaczyna się na samogłoskę w wymowie zaś na spółgłoskę patrzymy zawsze na wymowę i używamy wtedy rodzajnika 'a':

  • a university
  • a union

Wśród pewnych osób istnieje tendencja do wymawiania rodzajnika 'an' zamiast 'a' przed słowami rozpoczynającymi się dzwiękiem /h/ kiedy pierwsza sylaba wyrazu jest nieakcentowana.
Przykładowo:

  • an hotel (najpowszechniejsza jest jednak forma a hotel)
  • an historical book (powszechne jest a historical book)
  • an household (akcentowana jest pierwsza sylaba!)

Rodzajnik 'a' jest w pewnych sytuacjach wymawiany jako , kiedy wahamy się co powiedzieć dalej, kiedy chcemy zaakcentować następujące po rodzajniku słowo lub kiedy pragniemy pokazać kontrast pomiędzy rodzajnikiem 'a' a rodzajnikiem 'the'.
Przykładowe zdania:

  • It was a... a book I think. [To była... książka, tak myślę.] - wahanie.
  • It's a solution - not the only solution. [To jedno z rozwiązań a nie jedyne.] - kontrast 'a' i 'the'.