Forma -ing czy bezokolicznik?

Spis treści:

  1. Kiedy bezokolicznik a kiedy -ing?
  2. Remember i forget
  3. Go on
  4. Regret
  5. Advise, Allow, Permit i Forbid
  6. See, Watch i Hear
  7. Try
  8. Mean
  9. Learn i Teach
  10. Like, Love, Hate i Prefer
  11. Begin i Start
  12. Attempt, Intend, Continue, Can't bear...
  13. Stop
  14. Afraid
  15. Sorry
  16. Certain i Sure
  17. Interested

 

Kiedy bezokolicznik a kiedy -ing?

Po części z angielskich czasowników możemy użyć zarówno czasownika w formie -ing jak i w bezokoliczniku.

Przykładowo:

I like singing. [Lubię śpiewać]
I like to sing.
She started to scream. [Zaczęła krzyczeć]
She started screaming.

Jednak w niektórych przypadkach znaczenie czasownika zmienia się zależnie od tego czy użyjemy formy -ing czy też bezokolicznika. Poniżej opisane zostały takie właśnie czasowniki.

Remember i forget

Czasowniki remember oraz forget w formie -ing odwołują się do przeszłości i opisują rzeczy bądź wydarzenia, które pamiętamy lub, o których zapomnieliśmy. Czasownik forget w formie -ing najczęściej spotykamy w wyrażeniu I'll never forget. i innych podobnych.

Czasowniki remember i forget w bezokoliczniku odnoszą się do przyszłości, do rzeczy bądź wydarzeń, o których powinniśmy pamiętać lub, których zapomnieliśmy zrobić.

Przykładowo:

I still remember buying my first car. [Wciąż pamiętam jak kupiłem mój pierwszy samochód] - pamiętam coś z przeszłości.
I'll never forget meeting my wife for the first time. [Nigdy nie zapomnę pierwszego spotaknia z moją żoną]
Please remember to pick up the children from school. [Proszę pamiętaj żeby odebrać dzieci ze szkoły] - pamiętaj żeby to zrobić w przyszłości.
Oh no, I forgot to take an umbrella. [Och nie, zapomniałem wziąć parasol] - zapomniałem go wziąć a nie zapomniałem o tym, że go wziąłem.

Go on

Czasownik frazowy go on z czasownikiem w formie -ing oznacza - kontynuować robienie czegoś.
Z kolei go on, po którym użyto czasownika w bezokoliczniku oznacza przejście od jednej czynności do drugiej.

Przykładowo:

The manager went on talking about the stock prices. [Kierownik kontynuował przemowę o cenach na giełdzie.]
He introduced himself to the audience and then went on to presenting his findings. [Przedstawił się słuchaczom, po czym przeszedł do prezentacji swoich odkryć.]

Regret

Czasownik regret wraz z czasownikiem w formie -ing odwołuje się do przeszłości i opisuje wydarzenie bądź rzecz z powodu których jest nam przykro.
Ten sam czasownik, po którym użyto czasownika w bezokoliczniku odwołuje się do przyszłości i opisuje wydarzenie lub rzecz, która nastąpi za chwilę i z powodu której będzie nam przykro. Takie użycie pojawia się zazwyczaj przy przekazywaniu komuś złych wiadomości.

Przykładowo:

I regret leaving her alone. I shouldn't have done it. [Żałuję, że zostawiłem ją samą. Nie powinienem był tego robić.]
I regres to leave you alone but I have to go. [Żałuję, że zostawię cię samego, ale muszę już iść.]
I regret to inform you about your father's demise. [Z żalem zawiadamiam pana o śmierci pana ojca.]

Advise, Allow, Permit oraz Forbid

W zdaniach w stronie czynnej po czasownikach advise, allow, permit oraz forbid używamy czasownika w formie -ing kiedy w zdaniu nie ma dopełnienia bliższego. Kiedy pojawia się dopełnienie bliższe, wtedy stosujemy czasownik w bezokoliczniku.

Przykładowo:

He advised buying an insurance policy. [Doradził wykupienie polisy ubezpieczeniowej]
He advised me to buy an insurance policy.
He advised me buying an insurance policy.
We don't allow/permit smoking in the office. [Nie pozwalamy palić w biurze.]
We don't allow/permit people to smoke in the office.
The parents have forbidden fighting with pillows. [Rodzice zabronili walki poduszkami]
The parents have forbidden their children to fight with pillows.

Zauważ też, że podobna własność ma też miejsce w stronie biernej:

Smoking is not allowed/permitted in the office. [Palenie w biurze jest zabronione.]
People are not allowed/permitted to smoke in the office. [Ludzie nie mogą palić w biurze.]
Fighting with pillows has been forbidden. [Walka na poduszki została zakazana]
Children have been forbidden to fight with pillows. [Dzieciom nie wolno walczyć poduszkami]

See, watch oraz hear

W przypadku czasowników see, watch oraz hear różnica pomiędzy zastosowaniem formy -ing a użyciem bezokolicznika jest podobna do różnicy pomiędzy czasami simple i progressive. Użycie formy -ing czasownika sugeruje, że obserwujemy dane wydarzenie w trakcie jego trwania. Czasownik w bezokoliczniku wskazuje na wydarzenie już zakończone, które obserwowaliśmy od początku do końca. Zauważ też, że czasowniki te używają bezokolicznika bez słowa 'to' przed nim.

Przykładowo:

I turned my head and saw George crossing the street. [Odwróciłem się i zobaczyłem Jerzego jak przechodzi przez ulicę]
I saw George get out of his car, cross the street and approach me.
[Zobaczyłem jak Jerzy wysiada z samochodu, przechodzi przez ulicę i podchodzi do mnie.]
I was walking by when I heard him playing the violin.
[Przechodziłem obok, kiedy usłyszałem jak gra na skrzypcach.]
Last night I heard him play a beautiful concerto for violin.
[Zeszłej nocy słyszałem jak grał przepiękny koncert na skrzypcach] - słyszałem cały koncert.

Try

Kiedy mówimy o wypróbowaniu czegoś, żeby zobaczyć co się stanie, wtedy używamy czasownika try, po którym następuje czasownik w formie -ing.
Z kolei kiedy mowa jest o podjęciu próby zrobienia czegoś trudnego, możemy zastosować zarówno formę -ing jak i bezokolicznik.

Przykładowo:

If you want to lose some weight try running every morning. [Jeśli chcesz trochę schudnąć, to spróbuj pobiegać codziennie rano]
I tried shouting, begging and explaining but she just wouldn't listen. [Próbowałem krzyczeć, błagać i tłumaczyć, ale po prostu mnie nie słuchała.]
I tried to get in, but the door was closed. [Próbowałem wejść do środka, ale drzwi były zamknięte.]
I tried getting in, but the door was closed.

Mean

Kiedy czasownik mean oznacza konieczność zrobienia lub wykorzystania czegoś, wtedy stosujemy po nim czasownik w formie -ing.
Po mean oznaczającym zamiar używamy czasownika w bezokoliczniku.

Przykładowo:

If you want to be free it will mean bribing the guards. [Jeśli chcesz być wolnym, to będziesz musiał przekupić straże.]
I'm sure he didn't mean to hurt you. [Jestem pewien, że nie zamierzał zrobić ci krzywdy.]

Learn i teach

Po czasownikach learn oraz teach używamy czasownika w formie -ing kiedy odnosimy się do lekcji i zajęć przedmiotów, które trwają i jeszcze się nie zakończyły.
Kiedy podkreślamy rezultat nauki, jak na przykład zakończone sukcesem opanowanie jakiejś umiejętności, wtedy po learn i teach używamy czasownika w bezokoliczniku.

Przykładowo:

I go to college twice a week to learn solving mathematical problems. [Chodzę na uczelnię dwa razy w tygodniu i uczę się rozwiązywać problemy matematyczne] - jeszcze się uczę.
Mr. Harmer teaches swimming. [Pan Harmer uczy pływania] - cały czas to robi.
I learned to write when I was 8. [Nauczyłem się pisać, kiedy miałem 8 lat]
He taught me writing in a primary school.
[Uczył mnie pisać w podstawówce]
He taught me how to write.
[Nauczył mnie pisać]

Like, love, hate oraz prefer

Po czasownikach like, love, hate oraz prefer generalnie można stosować zarówno formę -ing jak i bezokolicznik.

Przykładowo:

I like swimming in the ocean. [Lubię pływać w oceanie]
I like to swim in the ocean.

W British English forma -ing po czasowniku like jest stosowana częściej do mówienia o tym, co sprawia nam przyjemność, zaś czasownik w bezokoliczniku opisuje nasze zwyczaje i nawyki. W American English czasownik w bezokoliczniku jest stosowany w obydwu tych znaczeniach.

Przykładowo:

I like walking in the rain. [Lubię spacerować w deszczu] - sprawia mi to przyjemność.
I like to add some milk to my coffe. [Lubię dolać mleka do mojej kawy] - taki mam zwyczaj.

Po wyrażeniach would like, wold love, would prefer oraz would hate stosujemy czasownik w bezokoliczniku.

Przykładowo:

I'd like to have something to drink. [Chciałbym coś do picia]
I'd like having something to drink.
She'd love to see you dancing. [Bardzo by chciała zobaczyć jak tańczysz]
She'd love seeing you dancing.
Do you like dancing? [Czy lubisz tańczyć?]
Would you like to dance? [Zatańczysz ze mną?]

Begin i start

Po czasownikach begin i start można stosować zarówno czasownik w formie -ing jak i w bezokoliczniku bez zmiany znaczenia.

Przykładowo:

I began painting her portrait yesterday. [Wczoraj zacząłem malować jej portret]
I began to paint her portrait yesterday.
She started learning French. [Zaczęła uczyć się francuskiego]
She started to learn French.

Kiedy czasowniki begin i start występują w formie progressive (z końcówką -ing), wtedy stosuje po nich się czasownik w bezokoliczniku.

Przykładowo:

I'm beginning to write my thesis. [Zaczynam pisać moją pracę dyplomową]
I'm beginning writing my thesis.
She is starting to live on her own. [Zaczyna żyć na własną rękę]
She is starting living on her own.

Czasownik w bezokoliczniku pojawia się także po czasownikach statycznych takich jak understand, realise czy know.

Przykładowo:

She slowly began to understand who he really is. [Powoli zaczynała rozumieć kim on tak naprawdę jest]
She slowly began understanding who he really is.
I started to realise my true potential. [Zacząłem zdawać sobie sprawę z mojego prawdziwego potencjału.]
I started realising my true potential.

Attempt, intend, continue, can't bear, be accustomed to, be commited to

W przypadku czasowników attempt, intend, continue, can't bear, be accustomed to oraz be commited to możemy stosować zarówno czasownik w formie -ing jak i czasownik w bezokoliczniku. Nie powoduje to żadnej zmiany znaczenia czasownika.

Przykładowo:

He continued cleaning his rifle. [Dalej czyścił swoją strzelbę]
He continued to clean his rifle.
I'm not accustomed to speak about my private life to strangers. [Nie mam w zwyczaju opowiadać obcym o moim prywatnym życiu]
I'm not accustomed to speaking about my private life to strangers.

Stop

Po czasowniku stop może pojawić się forma -ing lub też bezokolicznik celu. Czasownik w formie -ing oznacza zatrzymanie robienia czegoś, zaś bezokolicznik celu odnosi się do zatrzymania się w celu zrobienia czegoś.

Przykładowo:

I stopped working because I was tired. [Przestałem pracować, ponieważ byłem zmęczony.]
I stopped to rest because I was tired. [Zatrzymałem się żeby odpocząć, ponieważ byłem zmęczony.]

Afraid

Kiedy mówimy o obawie przed rzeczami lub wydarzeniami, które są niespodziewane lub przypadkowe, używamy wtedy formy -ing po czasowniku afraid.
W pozostałych przypadkach, kiedy po prostu opisujemy to, czego się boimy, możemy stosować zarówno formę -ing jak i bezokolicznik bez zmiany znaczenia.

Przykładowo:

When I drive in London I'm afraid of crashing my car. [Kiedy prowadzę w Londynie boję się, że rozbiję mój samochód] - strach przed niespodziewanym wydarzeniem.
I was quiet because I was afraid of waking up my wife. [Byłem cicho, bo nie chciałem obudzić mojej żony] - obawa przed obudzeniem przez przypadek.
I'm afraid of staying alone in the darkness. [Boję się zostawać sam w ciemnościach]
I'm afraid to stay alone in the darkness. - obie formy poprawne, ogólna obawa przed czymś.

Sorry

Kiedy przepraszamy lub wyrażamy ubolewanie związane z wydarzeniami przeszłymi po czasowniku sorry używamy przyimka for lub about oraz formy -ing. Taka konstrukcja jest charakterystyczna dla mowy potocznej. W mowie formalnej używamy czasownika sorry + perfect infinitive.

Przykładowo:
I'm sorry for waking you up this morning. [Przepraszam, że obudziłem cię rano]
He is sorry about stealing his watch.
[Żałuje, że ukradł mu zegarek]
I'm sorry to have woken you up this morning.
- bardziej formalne.

Kiedy po czasowniku sorry używamy bezokolicznika, to odwołujemy się do sytuacji teraźniejszej i przepraszamy za coś, co właśnie zrobiliśmy lub zrobimy za chwilę.

Przykładowo:

Sorry to interrupt, but I have a message for you. [Przepraszam, że przeszkadzam (teraz), ale mam dla ciebie wiadomość]
Sorry to keep you waiting - I was very busy. [Przepraszam, że musiałeś czekać, ale byłem bardzo zajęty.]
I'm sorry to inform you that you have been expelled. [Z przykrością zawiadamiam, że zostałeś wyrzucony ze szkoły.]

Certain i sure

W przypadku kiedy czasowniki certain i sure odzwierciedlają uczucia osoby, o której mowa w zdaniu, wtedy stosujemy formę -ing.
Z kolei kiedy osoba mówiąca opisuje swoje własne odczucia dotyczące kogoś innego, wtedy używamy bezokolicznika.

Przykład:

Joan was certain of winning the match. [Joan była pewna zwycięstwa w meczu] - pewność osoby opisywanej.
I was sure of passing my driving test. [Byłem przekonany, że zdam mój test na prawo jazdy.]
The prices of patrol are certain to rise. [Ceny benzyny na pewno wzrosną] - pewność osoby opisującej.
Maria Sharapova looks like she's sure to win. [Maria Szarapowa wygląda na pewną zwycięstwa]

Zauważ różnicę pomiędzy zdaniami:

He is sure of winning. [On jest pewien zwycięstwa]
He is sure to win. [Ja jestem pewien, że on wygra]

Interested

Kiedy mówimy o reakcjach na dowiedzenie się o rzeczach na interesujących, używamy wtedy czasownika interested w połączeniu z bezokolicznikiem.

Przykładowo:

I like science so I was interested to read a book on astronomy. [Lubię naukę, więc z ciekawością przeczytałem książkę o astronomii]
I'm interested to see how this story ends. [Ciekawi mnie jak zakończy się ta opowieść]

Kiedy mówimy o pragnieniu zdobycia interesującej nas informacji używamy zarówno formy -ing jak i bezokolicznika.

Przykładowo:

I'm interested in finding out who killed her. [Ciekawi mnie kto ją zabił]
I'm interested to find out who killed her.
Isn't he interested in knowing where his children are? [Czy nie ciekawi go gdzie są jego dzieci?]
Isn't he interested to know where his children are?

Kiedy mówimy o pragnieniu zrobienia czegoś, co nas interesuje, używamy wtedy formy -Ing.

Przykładowo:

I'm interested in studying medicine. [Jestem zainteresowany studiowaniem medycyny.]
I'm interested to study medicine.
She is not interested in testifying against him. [Nie jest zainteresowana składaniem zeznań przeciwko niemu.]
She is not interested to testify against him.